बेलायती राजकुमार ह्यारीले श्रमदान गरेको स्कुलमा किन विद्यार्थी घटे ?

गोरखा । भूकम्प गएकै वर्ष बेलायती राजकुमार ह्यारी नेपाल आए । काठमाडौँमा केहि दिन बिताएर कसैलाई पत्तो नदिई एकाएक उनि हराए । सुरक्षा स्रोतलाई समेत सुइँको नदिई काठमाडौँबाट एकाएक हराएका ह्यारीको अवस्था केहि दिनपछि मात्रै सार्वजानिक भयो । उनि सार्वजानिक हुदाको तस्विर सामाजिक सञ्जाल र संचारमाध्यमहरुमा भाइरल नै बन्न पुग्यो । तस्विरमा थिए उनै ह्यारी तर उनले काँधमा काठ बोक्दै गरेको तस्विर बाहिरिएपछि सबैको मन तानियो गोरखाको धार्चे गाउँपालिका ७ लापुवेशीमा ।

 

भूकम्पले क्षति भएको लापुवेशीको प्रभात किरण माध्यामिक विद्यालयको पूर्ननिर्माणमा आफ्नो १४ जनाको टोलीसँगै ह्यारी आफै खटेका थिए । विद्यालयका प्रधानाध्यापक जिवबहादुर गुरुङ सम्झन्छन् ‘ह्यारीले स्कुलमा सबै काम गरे, ढुंगा बोके, जग खने, डीपीसी गरे, जंगलबाट नाल पनि बोके’ गुरुङले भने ‘त्यतिमात्रै होइन काँधमा पानी बोकेर स्कुलसम्मपनि ल्याए ।’

 

भूकम्पले ध्वस्त भई पठनपाठनमा बाधा पुगेको सो विद्यालय बेलायती राजकुमार ह्यारीले आफै खटेर स्कुल त बनाए तर पढ्ने विद्यार्थी भने दिनप्रतिदिन घट्दै गएका छन् । कक्षा १० सम्म पढाई हुने प्रभात किरणमा डेढ सय पनि विद्यार्थी छैनन् भन्दा आश्चर्य लाग्ला । तर यो सत्य हो । २०७२ सालमा ह्यारी सो विद्यालय पुग्दा १ सय ६५ जना विद्यार्थी भएकोमा अहिले घटेर १ सय ३१ मा झरेको छ । ‘बर्षेनी विद्यार्थी घट्दै गएका छन्’ विद्यालयका प्रअ गुरुङले भने ‘सबैभन्दा बढि यो बर्ष एकैचोटी ३० जना घटे ।’

 

यस विद्यालयमा विद्यार्थी घट्नुमा राजकुमार ह्यारीको भने कुनै दोष छैन । दोष छ त अशिक्षाको छ, गरिबी र बेरोजगारीको छ अनि सँगै बिचैमा पढाई छोडेर गरिने बालबिवाहको पनि उत्तिकै दोष छ । ‘यस क्षेत्रमा धेरै बालविवाह छ, बेरोजगारी र गरिवीका कारण पढाई छोड्नेको संख्या पनि उत्तिकै छ’ प्रअ गुरुङले थपे ‘भौगोलिक विकटता र बाटोका कारण पनि विद्यार्थीहरु विचैमा पढाई छोड्छन ।’

 

कक्षा ७ मा पुगेपछि सुरु हुने विद्यालय छोड्ने लहर ९ कक्षा पुग्दासम्म पनि चल्छ । सबैभन्दा बढि भने बालविवाहका कारण नै विद्यार्थीले पढाई छोड्ने गरेको विद्यालय बताउछ । गुरुङ र केहि विक समुदायको बसोबास रहेको लापुवेशी क्षेत्रमा बढ्दो बेरोजगारी अर्को समस्या हो । ‘पढाई छोडेर इन्डियातिर काम गर्न जानुपर्ने बाध्यता छ’ विद्यालयका प्रअ गुरुङले भने ‘के गर्नु शिक्षाको स्तर माथी गएको छैन, बेरोजगारीका कारण छात्रा पनि पढाई छोडेर काम खोज्न भौतारिनु पर्ने अवस्था छ ।’

 

 

विद्यालयमा यो अवस्था सृजना हुनुमा मोवाइल र सामाजिक सञ्जालको दुरुपयोग बढ्नु पनि उत्तिकै रहेको शिक्षकहरु नै बताउछन् । भूकम्पपछि बर्षेनी शिक्षाको गुणस्तर खस्किदै गएको विद्यालय बताउछ । ‘पहिला बरु पढाईको स्तर ठिकै थियो, विद्यार्थी पनि अहिलेभन्दा धेरै नै थिए’ प्रअ गुरुङ सम्झन्छन् ‘अहिले विद्यालय भवन नि अस्थायी छ, कक्षाकोठा पनि स–साना, न ल्याव छ, न अरु केहि सुविधा नै दिन सकेका छौ ।’

 

यो समस्या सो विद्यालयमा मात्रै होइन । धार्चे गाउँपालिकाको अधिकांश विद्यालयको हालत उस्तै छ । कम उमेरमा विवाह गर्नु यस क्षेत्रको मुख्य समस्या बनेको छ । बाल बिवाह रोक्न विद्यालय र गाउँपालिकाले बिभिन्न सचेतनामूलक कार्यक्रम नै अघि सारेका छन् । अहिले गाउँपालिकाभरका विद्यालयमा बालविवाहको समस्या हल गर्न विद्यालयहरुमा विद्यार्थी र अभिभावकहरुलाई अभिमुखिकरण गर्न समेत थालिएको गाउँपालिकाको कार्यालयले जनाएको छ । 

 

 

 

 


थप समाचार

लकडाउनका कारण गाउँमा फस्टायो यो व्यवसाय: मासिक ५० हजार आम्दानी

  • 35 minutes ago
लकडाउनका कारण गाउँमा फस्टायो यो व्यवसाय: मासिक ५० हजार आम्दानी

म्याग्दी । कोरोना भाइरस सङ्क्रमण रोकथाम तथा नियन्त्रणका लागि सरकारले लागू गरिएको बन्दाबन्दीका कारण उद्योग, व्यापार, व्यावसाय र अन्य रोजगार पनि बन्द छ ।

कोरोनाका कारण थप एकको मृत्यु, मृतक सङ्ख्या ९ पुग्यो

  • 56 minutes ago
कोरोनाका कारण थप एकको मृत्यु, मृतक सङ्ख्या ९ पुग्यो

काठमाडौँ । नेपालमा कोरोना भाइरसको संक्रमणबाट थप एक जनाको मृत्यु भएको छ । स्वास्थ्य मन्त्रालयमा आयोजित नियमित पत्रकार सम्मेलनमा प्रवक्ता डा. विकास देवकोटाले जानकारी दिए । पछिल्ला मृतक दोलखाका ७

रुपातालमा थापेको महाजालमा परेको माछा

  • 59 minutes ago
रुपातालमा थापेको महाजालमा परेको माछा

कास्की । कास्कीको तेस्रो ठूलो रुपातालमा थापेको महाजालमा परेको माछाका साथ रुपाताल पुनःस्थापना तथा मत्स्य सहकारी संस्थाका कर्मचारी । संस्थाले तालको संरक्षणसहित माछापालनबाट मनग्य आम्दानी गर्दै आएको छ । त



प्रेम र यौन

कोरोना भाइरसको संक्रमण फैलिरहेको बेला ‘पोर्न साइट’हरुको यस्तो धन्दा

कोरोना भाइरसको संक्रमण फैलिरहेको बेला ‘पोर्न साइट’हरुको यस्तो धन्दा

एजेन्सी । चीनको वुहानबाट फैलिएको कोरोना भाइरस हाल विश्वव्यापी बनिरहेको छ । कोरोनाको कारण मानिसको दैनिकीसँगै विश्व अर्थतन्त्र नै धराशायी बनिरहेको अवस्थामा ‘पोर्न साइट’हरुले भने अलग खालको धन्दा चलाउन थालेका छन् ।

जीवनशैली/स्वास्थ्य

आज घरघरमा तुलसीको दल राखेर निर्जला एकादशी पर्व मनाइँदै

आज घरघरमा तुलसीको दल राखेर निर्जला एकादशी पर्व मनाइँदै

महोत्तरी । हिन्दू मैथिल आज मङ्गलबार घरघरमा तुलसीको दल राखेर निर्जला एकादशी पर्व मनाउँदैछन् । जेठ शुक्ल एकादशीका दिन धार्मिक महत्वको वनस्पति तुलसीको दल राख्ने परम्परानुसार आज हिन्दू मैथिलका घरघरमा उत्सवकै रूपमा यो पर्व मनाइँदै गरिएको हो ।