यसरी हुने छ हामीले चाहेको परिवर्तन

अहिले मुलुक इतिहासकै अनौठो राजनैतिक धरातलमा उभिएको छ । सरसर्ती नियाल्दा यो विषय गौण देखिए पनि जसरी आज राजनैतिक नेताहरुको हविगत देखिएको छ । त्यसैगरी, आगामी दिनमा यो विषयलाई राम्ररी व्यवस्थापन गर्न नसके राष्ट्र विखण्डनको मारमा परी दुरगामी रुपमा डरलाग्दो असर पर्न सक्छ ।


आज देशलाई समुन्नत बनाउन आर्थिक विकास द्रुत गतिमा बढाउनु पर्ने समयको माग हो । साथै हामीसँग साथमा रहेका दुवै छिमेकी राष्ट्रहरु संसारकै आर्थिकरुपमा अग्रपङ्क्तिमा छन् । तर, हामी कहाँ छौं ? किन यस्तो स्थिति भोगिरहेका छौं ? र हामीले यसलाई व्यवस्थापन किन गर्न नसकेका ?


नेपाली समाजमा व्यवसायी, मेहनति कर्मचारीहरु, नेताहरु, बुद्धिजिवीहरु, पत्रकारहरु छन् । देशलाई अति नै माया गर्ने देशभक्त, त्यागी र इमान्दार नेता पनि छन्, उनीहरुको बाहुल्यता कति छ ? हाम्रो समर्थन कता छ ?


नेपालको केही दशकको इतिहास पल्टाउने हो भने हाम्रो ब्यबस्था, प्रशासन र सम्पूर्ण प्रणालीहरु कमजोर भईरहेको देखिरहेका छौं । अब हामी सबैले बुझिसक्यौं, देखिसक्यौं, हाम्रो गौरब, राष्ट्रियता, मूल्य र मान्यता । हामीले किन यस्तो रोज्यौं ? किन कमजोर बनाई राख्यौं ? अब यसको उत्तरदायित्व कसले लिने ?


सुनौली सन्धी पछि पनि दक्षिणबाट हामीलाई कमजोर बनाउने प्रयास भईरह्यो, विकासमा बाधा पनि भईरह्यो । तर, हामी किन कमजोर भइरह्यौं ? किन यिनको पञ्जाबाट हामीले जोगाउन नसकेको र आर्थिक विकासको कार्यक्रम द्रुत गतिमा अगाडी नबढेको ? हामी किन अल्झेको ?


किन हाम्रा राजनैतिक पार्टीहरु विदेशमै जन्मे, पालिए, पोषिए ? किन विदेशीकै सामिप्यतामा रहे र अन्त्यमा उनकै नियन्त्रणमा रहे ? बुझेरै पनि विस्तारवाद र साम्राज्यवाद मुर्दावाद भन्ने शक्तिहरु उनकै पोल्टामा परे, हाम्रो राष्ट्रियता र सार्वोभौमिकतालाई कुल्चेर उनकै मार्गदर्शनमा किन हिँडिरहे ?


एक नेपाली आमाको सपुत जो पढेको छ जानेको छ उच्च नेता पनि भएको छ, देशभक्त र कर्मठ हुनु पर्नेमा कसरी भ्रष्ट र विदेशीको इशारामा चल्ने देशद्रोही हुनसक्छ ? के छ हाम्रो ब्यबस्थामा कमी, हामी कहाँनेर चुक्यौं ?


सत्तालाई लक्ष्य बनाउने गरी राजनिति गर्नु अपराध होईन तर भ्रष्ट र देशद्रोही मार्गलाई माध्यम बनाएर सत्तामा पुग्ने, तिनै मार्गहरु भ्रष्टचारका स्रोत हुन् । तिनै मार्गमा चल्दा एक नेता सफल हुन्छ र सत्तामा पनि पुग्छ । त्यो मार्ग उसको आत्माले जती गलत भने पनि उसले त्यसलाई सहि देख्छ र अङ्गीकार गर्छ । भ्रष्ट मार्ग नचुनेर देशभक्त र इमान्दार हुनेहरुकोे बाहुल्यता र सामर्थता कति छ, हामी जनताको साथ कता छ ?


अब त नेपालको आर्थिक प्रगतिको कुरा पछाडी स¥यो । राजनीतिक एजेण्डा पनि रहेन । देशको राष्ट्रिय एकता र अखण्डतामा नै प्रश्न आयो । राष्ट्रभक्तहरुलाई रातभर निद्रा लागेको छैन । नेपाललाई प्रयोग गर्न विदेशी शक्ति हाम्रो पछाडी लागेको छ र नेपालको प्राकृतिक स्रोत र सामरिक रुपमा कब्जा गर्न अगाडी बढीरहेछ । समथर तराईलाई अलग गरी नेपाललाई अझ कमजोर पार्न चाहान्छ । नेपालले अहिले राजा महेन्द्रको पालामा भएका राष्ट्रियता जोगाउने गतिविधिहरु केही फरक ढंगले संचालन नगरी हामीलाई आजको समस्या समाधान गर्न मुस्कील छ । चीनको सहयोगमा ज्यादा भन्दा ज्यादा नाकाहरु खोल्ने, भौतिक पुर्वाधार, रेलमार्ग, सडकहरु बृद्धी गर्ने, आर्थिक विकासलाई गति दिने कार्यक्रमहरु ल्याउनु पर्छ । साथै हामीले भारतलाई अहित हुने कुनै काममा नलागी सावधानिका साथ सानो तर कमजोर राष्ट्रले मनन गर्नु पर्ने मर्यादालाई ध्यानमा राख्दै असंलग्न परराष्ट्र नीतिको सधै सम्मान गरी सन्तुलित बिदेश नीति अपरिहार्य छ ।


अहिलेको राजनैतिक ब्यवस्था र संविधानको खोटहरु धेरै छन् । जस्तै, समानुपातिक प्रतिनिधित्वको नाममा सांसद किनबेच, सरकार बनाउन सांसद किनबेच, त्यसैले स्थायित्वका लागि प्रत्यक्ष्य निर्वाचित कार्यकारीको ब्यवस्था आवश्यक देखिए पनि देशले धान्न नसक्ने संघीय प्रणाली अर्को मुख्य बाधक हो । तै पनि राजनीतिक निकासमा लाग्दा समय ज्यादा खर्च हुने र अहिलेको अवस्थामा जनताले चाहेको परिवर्तन आउन नसक्ने भएकाले त्यसलाई थाती राखि आर्थिक कार्यक्रममा अगाडी बढ्नुपर्ने देखिन्छ ।

 

हाम्रो मनबाट नै गलत र अपराधिक भावना हटाएर गलत र भ्रष्टहरुको साथ छोडे हामीले चाहेको परिवर्तन आउने छ । स्वच्छ समाजको सिर्जना भए, मलजल भए त्यागी, साहसी, बलिदानी महान हस्तिहरु उदाउने छन् र देशले चाहेको परिवर्तन तिनिहरुले गर्नेछन ।


मधेशी, पहाडी, हिमाली, उत्पीडित वर्ग, गरिब, किसान, मजदुर, निम्न आय वर्ग, महिला, जनजातिका प्रशस्त समस्या छन् । यिनको आर्थिक सम्पन्नता र शिक्षामा जोड दिँदै राज्यले यिनलाई प्राथमिकता दिँदै जाने हो भने परिवर्तनको लागि कुनै वाद, चर्का नारा वा संघीय स्वरुप चाहिँदैन । मधेशको भन्दा बढी समस्या त पहाड र हिमालमा पनि छ । त्यसैले, यो त विदेशीको चाल मात्र हो भन्ने सबैले बुझि सकेका छन् ।


त्यसैले, अब हाम्रो एजेण्डा राजनैतिक हुनुपर्दैन । सबै सांसदले आफ्नो स्वार्थ त्यागी देशको स्वार्थको छलफलमा आउनु पर्छ, सबै राष्ट्रभक्तहरु एकै ठाउँमा उभिनु पर्छ । यही अहिलेको समयको माग हो ।


हामीले असल नेता चुनौं, असल सोचौं, असल काम गरौं गलत परिणाम आउंदैन । विस्तारै गलत र भ्रष्टहरु कमजोर हुँदै जान्छन्, विदेशीहरु पनि बिस्तारै हामीलाई कमजोर तुल्याउनबाट भाग्ने छन् । असल काम गर्दै तिब्र बिकासको गतिमा देशलाई लाने हो भने हामीलाई सबैले सहयोग गर्ने छन् न त हामीलाई पारवहनको लागी समुन्द्र चाहिन्छ न त सच्चा र खराब छिमेकी । हामी आफै सक्षम हुँदै जाने हो भने र अनि सबैको भलो सौच्दै जाने हो भने कसैले हामीलाई कमजोर बनाउन सक्दैन ।


हामीलाई जनताले चाहेको जस्तो परिवर्तन चाहिएको छ तर परिवर्तनको शुरुवात कहाँ बाट आ—आफ्नो मन बाट । हाम्रा समाजमा रहेको अन्तरवस्तुलाई केलाउने गलत र अपराधिक कार्यलाई हेर्ने हो भने यिनले देशलाई समस्याग्रस्त बनाएको हुनसक्छ ।


१. राष्ट्रिय भावनालाई ख्याल गरी निस्वार्थ भएर आफ्नो नजिकका नेता वा पार्टीलाई भोट दिनुको साटो असल र इमान्दार नेता वा पार्टीलाई भोट दिऔं ।


२. आफ्नो गाउँ, गुट, साथी वा आफुलाई फाईदा हुने गरी समाजको, संघ संस्थाको, राष्ट्रिय श्रोतको प्रयोग नगरौं ।


३. आफू र आफ्नाको फाईदाका लागी नेता, कर्मचारी, पत्रकार, बुद्धिजीवीहरुसँग सम्पर्क बढाएर परेको बेलामा आफु र आफ्नाका लागी प्रयोग नगरौं ।


४. भ्रष्टचारी, कमिशनखोर, कलाव्यापारी, विदेशी दलाल, देशद्रोहीको पहिचानगरी तिनलाई समाजबाट बहिष्कार गर्ने कार्यक्रम देशभरी भारी रुपले सञ्चालन गरौं ।


५. स्वच्छ, इमान्दार, कर्तव्यनिष्ठ, त्यागी, बलिदानी ब्यक्तिहरुलाई नागरिक अभिनन्दन गरौं । उनैलाई राजनीतिमा आउन र देशलाई डो¥याउन सादर निमन्त्रणा गरौं । जनस्तरमा, गाउँ गाउँमा यस्ता कार्यक्रम गरी जनलहर बढाऔं ।


हाम्रा समाजलाई डोर्याउने प्रतिनिधिहरु नेता, कार्यकर्ता, बुद्धिजिवी, कर्मचारी, पत्रकार, ब्यापारीहरु आफ्नो र आफ्नाको स्वार्थमा यसरी चुर्लुम्म डुबेको छ की यिनैले भित्रभित्रै भ्रष्ट नेता, कमिशनखोर, काला ब्यापारीसँग सम्पर्क बढाएर आफ्नो फाईदामा रमाइरहेका छन् । यो वर्गलाई देश बिग्रेको वा विकासको गति लिन नसकेकोमा त्यति विधि असर परेको छैन । एक प्रभावशाली नेता, व्यापारी वा बुद्धिजीवी एक अर्कासँग मिलेर देशको स्रोतको दुरुपयोग गर्छन् । यी वर्गहरु भेटघाट र सम्पर्क बढाउने काममा सिपालु छन् । मिहेनत गर्ने, कर्मठ भएर लाग्ने भन्दा कसरी देशको स्रोत र साधनमाथि गलत प्रयोग गरी आम्दानी बढाउने धन्दामा रमाएका छन् । यिनले मिहेनत गर्नुभन्दा बसीबसी नेपालमै सुखद जिन्दगी चाहन्छन् । यही वर्गको स्वार्थले देशले प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष रुपमा चोट पु¥याएको छ ।


अर्का तर्फ स्वच्छ, देशभक्त, इमान्दार, कर्मठहरु पनि छन् । तिनको समाजमा बाहुल्यता छैन । प्रभावहिन र कमजोर छन् । तर, पनि केही स्वच्छ पत्रकार, समाजसेवी, कलाकार, नेता, प्रशासक र प्रहरीहरुको प्रभाव देखिसकेको छ । यिनै वर्गहरुको जमातलाई बढाउनु पर्ने समाजलाई खाँचो छ । अर्को वर्ग जो पिडित छ —गरीब, निम्न आय वर्ग, महिला, जनजाती, मजदुरहरुले गलत नेता वा समाजका प्रभावशाली व्यक्तिको प्रभावमा वा लोभ लालचमा परी समाजलाई कमजोर बनाएका छन् । यिनले पनि निस्वार्थ भएर राष्ट्रिय हितका लागी स्वच्छ व्यक्तिहरुलाई समाजमा प्रभाव बढाउने र विवेक प्रयोग गरी मत प्रयोग गर्नुपर्दछ । यसका लागी भारी मात्रामा सामाजिक जनजागरण अभियान संचालन गरिनु पर्दछ ।


अब हामीले समाजमा रहेका निस्वार्थी, स्वच्छ, इमान्दार, देशभक्तलाई इज्जत गरेनौं भने हाम्रो समस्या अझ बढ्छ, देश अझ दिन दिनै नाजुक र कमजोर हुनेछ । अहिले हामीलाई भोट दिन स्वच्छ नेताहरु पाउन मुस्किल परिरहेको छ । समाजले स्वच्छ ब्यक्तिलाई प्रोत्साहन, संरक्षण र प्रबन्धन गर्दै गएमा अझ त्यस्ता ब्यक्तिहरुको समाजमा उपस्थिति देखिने छ, उनीहरुको प्रभाव बढ्नेछ । यसैबाट देशको राजनैतिक, सामाजिक र आर्थिक परिवर्तन सम्भव छ । यसैबाट राजनैतिक पार्टी भित्र प्रजातान्त्रिक चरित्र, स्वच्छ र त्यागी भावनाको विकास गर्नेछ ।


भगवान विष्णुले अवतार लिई नयाँ नेता जन्मेलान वा राजा वा सेनाले आएर हाम्रो देश बनाईदेलान भन्नु ब्यर्थ छ । त्यसैले, अब हामीले हाम्रो मनबाट नै गलत र अपराधिक भावना हटाएर गलत र भ्रष्टहरुको साथ छोडे हामीले चाहेको परिवर्तन आउने छ । स्वच्छ समाजको सिर्जना भए, मलजल भए त्यागी, साहसी, बलिदानी महान हस्तिहरु उदाउने छन् र तिनले हामीले चाहेको परिवर्तन गर्नेछन् । अन्त्यमा नेपालीले विश्वका सामु गौरवका साथ बाँच्न पाउनेछौं ।


(लेखक चाटर्ड एकाउन्टेन्ट हुन्)




    Your Comment

    Loading...

    भिडियो


    Related Post

    धमाधम अाप्रवासी सम्बन्धि नीति परिवर्तन गर्दै अष्ट्रेलिया, के छ नागरिकता सम्बन्धि नयाँ नीतिमा ?

    • 3 days ago
    धमाधम अाप्रवासी सम्बन्धि नीति परिवर्तन गर्दै अष्ट्रेलिया, के छ नागरिकता सम्बन्धि नयाँ नीतिमा ?

    सिड्नी । अष्ट्रेलियाले नागरिकता सम्बन्धि नीति परिवर्तन गरेको छ । अपवासी कामदार सम्बन्धि नीति परिवर्तन गरेको दुई दिनपछि अष्ट्रे्लियाले फेरी नागरिकता सम्बन्धि नीति हेरफेर गरेको हो ।

    सुत्नुअघि गर्नै नहुने ५ गल्ती

    • 2 months ago
    सुत्नुअघि गर्नै नहुने ५ गल्ती

    काठमाडौं । हामीले सुत्नुअघि विभिन्न क्रियाकलापहरु गरिरहेका हुन्छौं । हामीलाई ती क्रियाकलापहरु सामान्य लाग्छन् किनकी हामीले ती क्रियाकलापलाई दिनाचर्य बनाएका हुन्छौं ।

    सरकार परिवर्तन हुने सम्भावना छैन : गाैतम

    • 10 months ago
    सरकार परिवर्तन हुने सम्भावना छैन : गाैतम

    पोखरा-नेकपा एमालेका उपाध्यक्ष तथा पूर्वउपप्रधानमन्त्री वामदेव गौतमले सरकार परिवर्तन हुने सम्भावना नभएको बताएका छन् ।  प्रेस चौतारी नेपाल कास्कीले बुधबार पोखरामा आयोजना गरेको पत्रकार भेट

    hamropatro


    नेपाल

    एउटा निर्णय नहुँदा लाखौं लिटर पेट्रोलियम भण्डारण गर्ने ट्यांकी वर्षैंदेखी खाली

    एउटा निर्णय नहुँदा लाखौं लिटर पेट्रोलियम भण्डारण गर्ने ट्यांकी वर्षैंदेखी खाली

    धनगढी, वैशाख १० । पेट्रोलियम पदार्थ भण्डारण गर्न बेला बखत ट्यांकीको अभाव देखिएको अवस्थामा नेपाल आयल निगम धनगढीको कार्यालयमा रहेको मट्टीतेल भण्डारण गर्ने ट्यांकी भने प्रयोगविहीन अवस्थामा छ ।

     

    सात लाख ६० हजार लि क्षमताको उक्त ट्यांकी चार वर्षअघि खाली गराइएको भए पनि अहिलेसम्म प्रयोगविहीन अवस्थामा रहेको कार्यालयका प्रमुख नरेशकुमार डङ्गोलले बताए । “निगमको केन्द्रीय टोली आएर उक्त ट्यांकी खाली गर्ने निर्णय भयो”, डङ्गोलले भने, “डिजेल भण्डारण गर्ने भनेर खाली गरिएको भए पनि अहिलेसम्म निर्णय हुन नसक्दा ट्यांकी बन्द अवस्थामा छ ।”

    जीवनशैली

    डण्डीफोरले सताएको छ ? अब यसो गर्नुहोस्

    डण्डीफोरले सताएको छ ? अब यसो गर्नुहोस्

    शरीरमा भिटामिन बी–१२ को मात्रा धेरै हुादा डन्डिफोर आउने युनिभर्सिटी अफ क्यालिफोर्नियाका वैज्ञानिकले गरेको एक अध्ययनले देखाएको छ ।